گفتگو با آقای فراز توکلی، دبیر برجسته‌ی ادبیات فارسی
- سطح علمی و کیفیت سؤالات درس ادبیات کنکور سراسری 1400 در درس ادبیات فارسی چگونه بود و کنکور 1401 را چگونه پیش‌بینی می‌کنید؟
- مطالعه و یادگیری درس ادبیات فارسی چه تأثیری بر زندگی هر فرد می‌گذارد؟
- نحوه مطالعه صحیح درس ادبیات فارسی چیست و نحوه برقراری تعادل بین میزان مطالعه و تست زدن به چه صورت است؟
- منابع کمک‌درسی مناسب برای یادگیری درس ادبیات فارسی کدام‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اند؟
- آیا شرکت در آزمون‌های آزمایشی مؤسسات مختلف، تأثیری بر موفقیت داوطلبان کنکوری می‌گذارد؟
- آیا استراتژی حذف مباحث می‌تواند کمکی به دانش‌آموزان کند؟
- آموزش مجازی چه تاثیری بر روند یادگیری دانش‌آموزان گذاشته است؟
روند قابل پیش‌بینی سوالات ادبیات فارسی کنکور 1400
به طور کلی کنکور 1400، کنکوری بسیار خوبی برای داوطلبان، آن هم در درس ادبیات فارسی بود و روند آن کاملاً منطبق با سؤالات کنکور سال 99 بود و اکثر سؤالات دقیقاً از کتاب درسی مطرح شد و دانش‌آموزانی که تمرین و مطالعه کافی را در درس ادبیات، سرلوحه خود قرار داده بودند، هیچ مشکلی از بابت این درس نداشتند و به هیچ عنوان غافلگیر نشدند. تنها موردی که می‌توان به آن اشاره کرد، مبحث آرایه‌های ادبی رشته علوم تجربی بود که از لحاظ سطح کیفی می‌توان آن را سخت‌ترین مبحث این آزمون در درس ادبیات دانست که سؤالات آن سطح به نسبت دشواری در میان سایر سؤالات بود و آرایه‌های تشبیه، ایهام و استعاره بیش از سایر موارد مورد توجه قرار گرفته‌اند و وجود چهار سؤال ترکیبی با شکل معمول ولی محتوای دشوار زمان پاسخگویی به سؤالات این بخش را تا حد زیادی افزایش داده بود. متأسفانه با این سطح از سؤالات تفاوت داوطلبان مشخص نمی‌شود، چرا که سطح دشوار بخش آرایه به نحوی است که داوطلبان قوی‌تر تفاوت عادلانه‌ای با سایرین نخواهد داشت! اگرچه اگر بخواهیم میزان دشواری سطح سؤالات را با کنکور سراسری سال 98 مقایسه کنیم، شاهد روند دشواری سؤالات خواهیم بود که نشان‌دهنده این است که کنکور سراسری به آزمونی پویا تبدیل شده و با مرور زمان سطح آن بالاتر می‌رود.
نقش پررنگ ادبیات در زندگی!
زندگى هيچ ملتى جدا از ادبيات نيست. ادبيات نزد اشخاص و ملل، به عنوان «غذاى روح» و «چاشنى زندگى» مطرح بوده است و مردم از ديرزمان با آن می‌زیسته‌اند و انس داشته‌اند. هم‌اکنون نيز اين حالت وجود دارد. دامنه گسترده ادبيات و شاخ و برگ‌های آن به حدى است كه هر قوم و ملتى و هر شخصى را با فرهنگ‌هاى مختلفى كه دارند، به نوعى دربر مىگيرد. نگاهى به فرهنگ مكتوب ملت‌ها (كتاب)، شعرها و سرودها، دیوان‌های اشعار، امثال و حكم و ضرب‌المثل‌ها، داستان‌ها و افسانه‌ها، نقاشىها، خوشنويسىها، خطاطىها و هنرهاى گوناگونی که به كلام و سخن و نوشته مربوط می‌شود، گستردگى دامنه ادبیات را نشان مىدهد. جاذبه آن نيز نزد اقوام مختلف بشرى مشهور است. با نگاه و تأمل در تاریخ، به خوبی درمی‌یابیم که مطالعات ادبی و بهره‌گیری از ادبیات در زندگی بشر، به عنوان رشته‌ای در دانش بشری و نیازی اساسی برای وی، از سابقه‌ای تاریخی و باستانی برخوردار است. درواقع، زندگی انسان هیچ‌گاه از ادبیات قومی و زبان و بیان شعری و داستانی- به مقتضای حال و زمان- خالی نبوده است؛ به گونه‌ای که می‌توان ادب و هنر را از نخستین جلوه‌های حیات انسانی دانست.
همچنین این مسئله به خوبی نمایان است که ادبیات هم مانند سایر هنرها، همواره در طول تاریخ و در نزد همه اقوام و ملل، عمق و اعتبار خاصی داشته است. ادبیات، وسیله‌ای برای بیان مقاصد و تفهیم و تفاهم است. انسان که عموماً زندگی اجتماعی را برای بهتر زندگی کردن برگزیده است، به منظور برقراری ارتباط و برآوردن نیازها و رسیدن به مقاصد خویش، از عواملی همچون نطق و بیان و یا کتابت که گونه‌هایی از ادبیات هستند، سود می‌برد. اصولاً همه ما، همه جا و در همه وقت، نیاز به خوب حرف زدن، خوب خواندن و خوب نوشتن داریم. از سوی دیگر ادبیات وسیله‌ای برای وصول به گنجینه‌های دانش و اندیشه‌های بشری و کسب تجربه‌های مفیدی است که دیگران با صرف سال‌ها عمر و تلاش به آن‌ها دست یافته‌اند. حفظ استقلال، ملیت، تمدن و فرهنگ و انتقال آن‌ها به نسل‌های دیگر نیز به وسیله ادبیات ممکن می‌گردد. زبان و ادبیات هر قوم نیز پیوند دهنده ارزش‌ها و سنت‌های تاریخی آن قوم و آینه حوادث و وقایعی است که برای آن ملت پیش آمده و خاطرات تلخ و شیرینی برای مردم، به یادگار گذاشته است.
مبحثی خواندن، کلید موفقیت دانش‌آموزان در ادبیات فارسی!
در همین ابتدا به شما می‌گویم که ادبیات را می‌بایست به‌صورت مبحث به مبحث بخوانید. ادبیات، درسی نیست که بخواهید آن را درس به درس جلو ببرید. روش صحیح مطالعه ادبیات در کنکور سراسری بخش به بخش خواندن است. همان‌طور که در کنکور سؤالات به‌صورت مبحثی طرح می‌شوند مثلاً بخش معنی لغت یا بخش تاریخ ادبیات. اولین و مهم‌ترین مبحث و بخش از ادبیات که می‌بایست پیش از سایر مباحث آن را خواند مبحث لغت است. چون در بخش آرایه‌های ادبی هنگامی که سؤالاتش را می‌خواهید پاسخ دهید حتماً می‌بایست معنی لغات را بدانید. تا بتوانید آرایه‌ها را تشخیص دهید. حتی بحث لغات در سؤالات قرابت معنایی پیش‌نیاز است؛ و این خود به شما می‌گوید که حتماً اولاً، ادبیات را مبحث به مبحث بخوانید؛ و ثانیاً پیش‌نیازی را در نحوه‌ی مطالعه خود رعایت کنید. در واقع همین نکات در نوع مطالعه به شما می‌گوید اهمیت ادبیات در کنکور با رعایت پیش‌نیاز و هم نیاز همراه است و همه‌ی موارد شما را به یک مسیر درست راهنمایی می‌کند.
چرا نباید ادبیات را به صورت درس به درس بخوانید؟
اگر شما ادبیات را به‌صورت درس به درس بخوانید، در یک درس هم لغت معنی می‌کنید، هم قرابت معنایی، هم تاریخ ادبیات، هم املا و هم آرایه ادبی را با هم می‌خوانید. پس از درس اول به سراغ درس دوم می‌روید؛ و همین روال را تا درس آخر برای آخرین کتاب خود پیش می‌گیرید. هنگامی که می‌خواهید تست بزنید تا خود را بیازمایید و نقاط قوت و ضعف خودتان را بسنجید، می‌بینید که ذهن و مغز شما نه تنها نتوانسته مباحث حفظیات را داشته باشد و نه به بخش مفهومی مسلط شود. در نتیجه مغز قبل از آنکه معنی لغت را حفظ کند به سراغ آرایه ادبی رفته است؛ و به دنبال آن املا و تاریخ ادبیات هم به همین صورت خواهند بود. در روش صحیح خواندن مبحث به مبحث ادبیات شما متوجه خواهید شد که بخش‌هایی پیش‌نیاز هستند و بخش‌هایی هم‌نیاز هستند؛ یعنی قبل از آنکه بخشی را شروع به مطالعه کنید پیش‌نیازش را بخوانید؛ و بعد به سراغ بحث و بخش مربوطه بروید. آرایه‌های ادبی با قرابت معنایی هم نیاز هستند. مبحث لغات برای این دو پیش‌نیاز است؛ یعنی ابتدا لغات را باید بخوانید؛ و بعد به سراغ دو بخش بعدی باهم بروید چون برای یکدیگر مکمل هستند؛ و اما در مورد تعادل بین میزان مطالعه و حل تست در مباحث مختلف، باید دانش‌آموزان به این مسئله توجه کنند که اگر در مبحثی مسلط نیستند بیشتر وقت خود را صرف مطالعه و پس از آن صرف حل تست کنند. در مقابل، مباحثی که در آن تسلط کافی وجود دارد بهتر است از طریق حل تست‌های کافی و متنوع مورد سنجش قرار گیرد. به طور میانگین بهتر است سه بازه زمانی یک ساعت و نیم در طول هفته را به مطالعه و تمرین بپردازند.
کتاب‌های کمک‌آموزشی، سلاح اصلی دانش‌آموزان در نبرد با کنکور!
پیش از شرکت در کنکور سراسری، کنکور بده!
- برنامه‌ریزی جامع و نظم بخشیدن به مطالعه داوطلب
- سنجش و ارزیابی مباحث مطالعه شده و مشاهده نقاط ضعف و قوت
- ارزیابی میزان پیشرفت هر آزمون نسبت به آزمون قبلی
- آماده‌سازی روحی و فیزیکی جهت تمرکز چند ساعته بر سؤالات و حضور در جلسه آزمون
- تمرین مهارت مدیریت جلسه آزمون و اختصاص زمان به هر سؤال و نهایتاً زمان به هر درس
- هشدار به داوطلبان برای جلوگیری از تعجیل در انتخاب گزینه و تأثیر نمره منفی
- مطالعه و مرور هر مبحث برای تسلط بر مباحث
- آشنایی با انواع سؤالات قابل طرح از یک مبحث
- آموزش و یادگیری فهم خواسته سؤال به جای تعجیل در انتخاب گزینه
- افزایش اطلاعات علمی لازم برای حضور در جلسه آزمون اصلی
- مقایسه سنجش علمی داوطلبان در سراسر کشور با یکدیگر و همچنین داوطلبان حوزه امتحانی
- وقتی داوطلب می‌داند که آموخته‌های او در موعد معینی، مورد سنجش و ارزیابی قرار می‌گیرد، مطالعات خود را، در مقایسه با زمانی که آزمونی در کار نیست، با سرعت و دقت بیشتری انجام خواهد داد.
- آزمون آزمایشی استاندارد، میزان یادگیری و همچنین نقاط ضعف و قوت دانش‌آموزان و دانشجویان را مشخص می‌کند و در نتیجه به آن‌ها کمک خواهد کرد تا برنامه‌ریزی‌های خود را اصولی‌تر انجام دهند.
- آزمون‌های آزمایشی، مطالعات داوطلبان را هدفمند کرده و از آشفتگی درسی و بی‌نظمی در برنامه‌ریزی آن‌ها جلوگیری می‌نماید و در نتیجه آن‌ها را وادار به فعالیت خواهد کرد.
- شبیه‌سازی شرایط جلسه کنکور اصلی و تمرین مدیریت زمان و یافتن ایرادات در زمان‌بندی
- مرور کامل مطالب مطالعه شده و یافتن ایرادات و کمبودهای مطالعاتی و تست‌زنی
- اطلاع از وضعیت و رتبه خود در بین بخشی از جامعه دانشجویان شرکت‌کننده در کنکور
- تمرین تکنیک‌های تست‌زنی و حل مسئله در زمان محدود
اشتباه بزرگی به نام حذف مطالب!
- دانش‌آموزانی که مباحث کنکور را حذف می‌کنند، معمولاً نمی‌توانند به سؤالات ترکیبی کنکور پاسخ دهند چون همه مطالب رو نخوانده‌اند.
- با توجه به غیر قابل پیش‌بینی بودنِ کنکور، در صورتی که از مباحث حذف‌شده‌ی شما سؤالات زیادی طرح شود، درصد شما افت می‌کند.
- اگر بدون توجه پیش‌نیاز بودنِ برخی از مباحث، اقدام به حذف مطالب کنکور کنید، احتمالاً در هنگام مطالعه مباحث پایه‌های بالاتر دچار مشکل می‌شوید. چون پیش‌نیازها را رعایت نکرده‌اید.
- دانش‌آموزانی که ضعیف هستند و تازه مطالعه را شروع کرده‌اند: این دسته از دانش‌آموزان بهتر است به جای حذف کردن از تکنیک مطالعه انتخابی و اولویت‌بندی کردن مباحث استفاده کنند.
- دانش‌آموزانی که قوی هستند و درصدهای بالا دارند: این دانش‌آموزان بهتر است حذف کردن را کلاً کنار بگذارند و سعی کنند با افزایش تلاش و زحمت، درصد خود را به 100 درصد نزدیک کنند تا بهترین نتیجه ممکن را بگیرند.
آموزش مجازی، ابزار و فرصتی طلایی برای دانش‌آموزان!
- صرفه‌جویی در هزینه و زمان: در شرایط آموزش مجازی، دانش‌آموزان و مدرسان دیگر به کلاس رفت‌وآمد نخواهند کرد، در نتیجه در پس‌انداز آن‌ها نیز صرفه‌جویی می‌شود! نه تنها عدم نیاز به رفت‌وآمد موجب صرفه‌جویی در هزینه می‌شود، بلکه باعث صرفه‌جویی در وقت همگان می‌شود.
- جلوگیری از تکرار در تدریس و طراحی درس: مدرس نیازی به تکرار همان کلاس به گروه‌های مختلف فراگیران ندارد. او فقط باید یک بار محتوا را تهیه کند و سپس در هر زمان ضروری آن را با گروه‌های مختلف به اشتراک بگذارد.
- امکانات جذاب و مدرن: امروزه بسیار زیادی با بهره‌گیری از اینترنت، اقدام به مطالعه محتوا و یادگیری مطالب می‌کنند. علاوه‌بر این، آموزش مجازی امکانات بیشتری را در اختیار دبیران قرار می‌دهد تا ایشان با حداکثر توان خود قدم در مسیر هوشمندسازی تدریس خود بگذارند.
کلام آخر و نتیجه‌گیری
۰ بازدید
مطالب مرتبط
دیدگاه‌ها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.